“Η αδυναμία των τελευταίων 10 ετών αποτυπώνεται κυρίως στο έλλειμμα παραγωγικότητας και εξαγωγών”

30ή Συζήτηση Στρογγυλής Τραπέζης με την Ελληνική Κυβέρνηση
“Πρόοδος σε μια εποχή αναταράξεων”
8-10 Ιουλίου 2026, Grand Resort Lagonissi, Αθήνα
Online μετάδοση: YouTube: Economist Enterprise south-east Europe / www.hazliseconomist.com

Τάκης Θεοδωρικάκος, Υπουργός Ανάπτυξης
«Η Ελλάδα του 2030 πρέπει να είναι μια χώρα που παράγει πιο αποτελεσματικά, εξάγει περισσότερο, καινοτομεί με διάρκεια και δημιουργεί ποιοτικές θέσεις εργασίας». Αυτό ήταν το μήνυμα που έστειλε από το βήμα του ετήσιου συνεδρίου του Economist στην Αθήνα ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, ο οποίος περιέγραψε μια χώρα με μονάδες παραγωγής που εκσυγχρονίζονται χωρίς εμπόδια, αλλά και με επενδύσεις που μένουν στον τόπο, δημιουργούν τεχνογνωσία και μειώνουν τις ανισότητες. «Τα πρώτα αποτελέσματα αυτής της πορείας υπάρχουν», συνέχισε, παραπέμποντας στη φαρμακοβιομηχανία, στη βιομηχανία αλουμινίου, στις κρίσιμες πρώτες ύλες (γάλλιο), στη βιομηχανία τροφίμων, στη ναυπηγική βιομηχανία που ανασυγκροτείται, καθώς και στην αμυντική βιομηχανία. Σήμερα, όπως παρατήρησε, υλοποιούνται 930 επενδυτικά σχέδια με προϋπολογισμό άνω των 3 δισ. ευρώ και ενισχύσεις άνω του 1 δισ. ευρώ. Ειδικά στο υπουργείο Ανάπτυξης, πρόσθεσε, γίνονται πράξη 91 στρατηγικές και εμβληματικές επενδύσεις, με 22 σημαντικά έργα να αφορούν μόνο τον τελευταίο 1,5 χρόνο.

Όσον αφορά την εικόνα της Ευρώπης, ο κ. Θεοδωρικάκος υποστήριξε ότι «πλέον συνειδητοποιεί τα όρια ενός μοντέλου που στηρίχθηκε υπερβολικά στην κατανάλωση και τις εισαγωγές, αφήνοντας τμήματα της παραγωγής να φύγουν εκτός ηπείρου». Έτσι, συμπλήρωσε, ενισχύεται η πεποίθηση ότι η ευημερία χωρίς ισχυρή παραγωγική βάση είναι μια ευάλωτη και προσωρινή ευημερία. «Η Ευρώπη το αντιλαμβάνεται όλο και πιο καθαρά […] Αυτή η στροφή είναι αναγκαία και σωστή», παρατήρησε. Ωστόσο, εξήγησε ότι «η Ευρώπη δεν έχει ακόμη αποκτήσει την ταχύτητα, την ενιαία βούληση και την εκτελεστική δύναμη για αυτήν τη στροφή, όπως απαιτεί ο πολύ σκληρός παγκόσμιος ανταγωνισμός».

Gus Bilirakis, Βουλευτής και Πρόεδρος της Υποεπιτροπής Εμπορίου και Βιομηχανίας, Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ
Στο ζήτημα της ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο εστίασε ο βουλευτής και πρόεδρος της Υποεπιτροπής Εμπορίου και Βιομηχανίας της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ Gus Bilirakis, τονίζοντας τη σημασία της περιοχής για τον κόσμο. Αναφέρθηκε σε «παράνομη κατοχή της Κύπρου» από την Τουρκία και, με αφορμή τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, σημείωσε ότι η Αμερική θα κάνει «αυτό που πρέπει» όσον αφορά το πρόγραμμα των αεροσκαφών του F35. Τόνισε ότι η Αμερική είναι ισχυρότερη στο εξωτερικό όταν βασίζει τις συμμαχίες της σε κοινές αξίες, όπως η δημοκρατία, καθώς και στην οικονομική ασφάλεια. O κ. Bilirakis αναφέρθηκε σε αυξανόμενη επιρροή της Κίνας και του Ιράν που επιβεβαιώνει την ανάγκη για μια πιο ισχυρή και συντονισμένη απάντηση της Δύσης, όπως είπε χαρακτηριστικά. Ελλάδα-Κύπρος και Ισραήλ είναι πυλώνες σταθερότητας σε μια προβληματική περιοχή, σχολίασε. Μίλησε για δέσμευση των ΗΠΑ απέναντι σε «έναν από τους πιο αξιόπιστους συμμάχους στο ΝΑΤΟ», την Ελλάδα. Αναφέρθηκε επίσης στον διάδρομο Ινδίας-Μέσης Ανατολής-Ευρώπης, για τον οποίο είπε ότι μπορεί να αλλάξει το παγκόσμιο εμπόριο, το μέλλον του οποίου, τόνισε, θα πρέπει να διαμορφώνεται από δημοκρατικά έθνη και όχι από απολυταρχικά καθεστώτα. Τέλος, ο κ. Bilirakis άσκησε κριτική στη στάση της Τουρκίας έναντι της Κύπρου και του Ισραήλ και έδωσε έμφαση στην επιδίωξη της περιφερειακής σταθερότητας.

Dubravka Šuica, Επίτροπος για τη Μεσόγειο, Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Για περίοδο αναταραχών μίλησε σε μήνυμα που έστειλε στο συνέδριο η Επίτροπος για τη Μεσόγειο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Dubravka Šuica, τονίζοντας ότι η πολιτική της ΕΕ αποσκοπεί στην ενίσχυση της σταθερότητας και της ευημερίας. Όσον αφορά τις συνεργασίες στην ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου, αναφέρθηκε στη Συμφωνία για τη Μεσόγειο, τη διασύνδεση των πανεπιστημίων της περιοχής, το σύστημα υποβρύχιων καλωδίων Medusa κ.ά. Επεσήμανε την ανάγκη η πολιτική για την περιοχή να προάγει το ελεύθερο εμπόριο και τη διασυνδεσιμότητα. Τέλος, η κ. Šuica τόνισε ότι ΕΕ προσφέρει βοήθεια σε όλες τις εμπόλεμες ζώνες και σε όλους τους εταίρους της.

Volkan Bozkir, πρώην Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών
Στην ανάγκη οι ηγεσίες να διδάσκονται από την ιστορία έριξε βάρος ο πρώην πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών Volkan Bozkir, φέρνοντας παραδείγματα από διάφορους πολέμους και συγκρούσεις. Σε αυτό το πλαίσιο, αναφέρθηκε στον πόλεμο της Ουκρανίας και τον πόλεμο στον Κόλπο. Οι διεθνείς θεσμοί που οικοδομήθηκαν μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο υπήρξαν επιτυχείς για 70 χρόνια, αλλά σήμερα κυριαρχεί η μη προβλεψιμότητα, τόνισε. Επεσήμανε ότι η δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα βρίσκονται υπό κίνδυνο και σημείωσε ότι ο δυτικός κόσμος ζούσε άνετα για πολλά χρόνια αφήνοντας το βάρος της ασφάλειας στις ΗΠΑ, αλλά αυτό τώρα αλλάζει. Τέλος, ο κ. Bozkir σχολίασε ότι οι ΗΠΑ πρέπει να διαμορφώσουν μια νέα εικόνα για τον εαυτό τους και να μην απομονωθούν από την Ευρώπη.

Amre Moussa, πρώην Υπουργός Εξωτερικών της Αιγύπτου, πρώην Γενικός Γραμματέας του Αραβικού Συνδέσμου
Ανατολική Μεσόγειος δεν είναι μόνο η Ελλάδα, η Κύπρος και το Ισραήλ, σχολίασε ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών της Αιγύπτου και πρώην Γενικός Γραμματέας του Αραβικού Συνδέσμου Amre Moussa, τονίζοντας ότι δεν θα υπάρξει ειρήνη και σταθερότητα στην περιοχή αν δεν επιλυθεί το Παλαιστινιακό πρόβλημα. Οι χώρες της περιοχής πρέπει να συνεργαστούν ώστε να υπάρξει ειρήνη και ευημερία, επεσήμανε. Ανέφερε ότι μια ομάδα χωρών της περιοχής, Σαουδική Αραβία, Πακιστάν, Τουρκία και Αίγυπτος, προσπαθούν να συνεισφέρουν θετικά στην αναδιαμόρφωση της Μέσης Ανατολής. Τόνισε, τέλος, ότι οι Παλαιστίνιοι έχουν δικαίωμα στην αυτοδιάθεση, ότι ούτε το Ιράν αλλά ούτε και το Ισραήλ πρέπει να κατέχουν πυρηνικά και ότι πρέπει και το Ισραήλ να αλλάξει στάση και να συνεισφέρει στη συνύπαρξη.

John Sitilides, αναλυτής γεωπολιτικής στρατηγικής, ανώτερος συνεργάτης για τους παγκόσμιους κινδύνους, Centre for the National Interest, πρώην διπλωματικός σύμβουλος του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ
«Kάναμε ανόητα λάθη τα τελευταία 30 χρόνια, αναθέσαμε σε άλλους, και συγκεκριμένα στην Κίνα, τη βιομηχανία μας», ανέφερε χαρακτηριστικά ο αναλυτής γεωπολιτικής στρατηγικής και πρώην διπλωματικός σύμβουλος του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ John Sitilides μιλώντας για την πολιτική των ΗΠΑ. Τόνισε ότι οι ΗΠΑ δεν θα μπορούσαν να διατηρήσουν την παγκόσμια ισχύ τους μόνο με την οικονομία των υπηρεσιών, γι’ αυτό και τώρα ξαναδίνουν βάρος στη βιομηχανία και την ενέργεια. Άσκησε κριτική στην Ευρώπη ότι υποτιμά την πυρηνική ενέργεια. Μίλησε για «κινεζική απειλή», και συγκεκριμένα για τεχνολογική απειλή της Κίνας εις βάρος της Ευρώπης και ανάμειξη της Κίνας στη Μέση Ανατολή. Τόνισε ότι οι ΗΠΑ δεν προωθούν πλέον τη δημοκρατία στη Μέση Ανατολή, γιατί αυτό απέτυχε στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, όπως είπε, αλλά προωθούν την ανθεκτικότητα. Σχολίασε ότι, αν αποκτήσει το Ιράν πυρηνικά, πιθανώς θα επιδιώξουν να το μιμηθούν η Σαουδική Αραβία, η Αίγυπτος και η Τουρκία. Τέλος, ο κ. Sitilides εξέφρασε την ανησυχία ότι ο πόλεμος στον Κόλπο μπορεί να συνεχιστεί ακόμα και για χρόνια, ως πόλεμος χαμηλής έντασης, και εκτίμησε ότι η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνει εύθραυστη, επηρεάζοντας την παγκόσμια αγορά ενέργειας, και όχι μόνο.

Ιάκωβος Πετροπουλέας, επικεφαλής σύμβουλος για τη Μέση Ανατολή-Βόρεια Αφρική, Vigilis Group
Tο ερώτημα κάποτε ήταν πότε θα σταθεροποιηθεί η κατάσταση στη Μέση Ανατολή, ενώ σήμερα είναι πώς μπορούμε να λειτουργήσουμε εν μέσω αστάθειας, σημείωσε ο επικεφαλής σύμβουλος για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική του Vigilis Group Ιάκωβος Πετροπουλέας, αναφερόμενος γενικά στο επιχειρείν και τις επενδύσεις στη Μέση Ανατολή. Μίλησε για μια σημαντική μετατόπιση όσον αφορά τις επιχειρηματικές δραστηριότητες στην περιοχή, με βασικό χαρακτηριστικό τον συνδυασμό κερδοφορίας και ανθεκτικότητας. Η επιχειρηματικότητα φέρνει ευημερία και η ευημερία αντικαθιστά το μίσος με το αφήγημα της συνεργασίας, τόνισε μεταξύ άλλων.

Κίμπερλι Αν Γκίλφοϊλ, Πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελληνική Δημοκρατία
«Η Ελλάδα έχει μεταμορφωθεί σε έναν στρατηγικό σύμμαχο για τις ΗΠΑ», τόνισε από το βήμα του Economist η πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελληνική Δημοκρατία Κίμπερλι Αν Γκίλφοιλ, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Δεν υπάρχουν όρια σε αυτά που μπορούμε να πετύχουμε». Η κ. Γκίλφοιλ υπογράμμισε ότι οι ΗΠΑ είναι αφοσιωμένες στην Ελλάδα, την οποία χαρακτήρισε ακρογωνιαίο λίθο στα επίπεδα της ασφάλειας και της οικονομικής ευημερίας.

Αναφερόμενη στη διμερή συνεργασία στον τομέα της ενέργειας, η πρέσβης των ΗΠΑ μίλησε για «καθαρό και αξιόπιστο αμερικανικό LNG» το οποίο θα μεταφέρεται μέσω της Ελλάδας στην Ανατολική Ευρώπη, κάνοντας μνεία στις αντίστοιχες ενεργειακές συμφωνίες με την ενεργό συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα. «Είναι καλό για τις ΗΠΑ, είναι καλό για την Ελλάδα», σχολίασε.

Στο ίδιο πλαίσιο, αναφέρθηκε στη συμβολή των Ελλήνων εφοπλιστών, «με εξειδίκευση και κεφάλαια», σε όρους ναυτιλιακής ισχύος και περιφερειακής σταθερότητας. Μίλησε δε για την Ελλάδα ως γενέτειρα της δημοκρατίας, τονίζοντας εμφατικά: «Χωρίς την Ελλάδα, δεν θα υπήρχαν ΗΠΑ».

Αγγελική Φράγκου, Πρόεδρος και Διευθύνουσα Σύμβουλος, Navios Maritime Partners
Έναν «κόσμο που παραμένει σύνθετος» περιέγραψε η πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος της Navios Maritime Partners Αγγελική Φράγκου, η οποία υποστήριξε ότι «ένας οικονομολόγος με γνώσεις αδυνατεί να συνοψίσει τα πάντα σε γραφήματα». Παράλληλα, τόνισε ότι «κινούμαστε σε έναν κόσμο που το πλαίσιο αλλάζει». Σε αυτό το σημείο εξήγησε ότι η εθνική ασφάλεια, οι γεωπολιτικές συρράξεις, οι δαπάνες και η τεχνητή νοημοσύνη αποτελούν τους παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν το διεθνές εμπόριο.  Εστιάζοντας στην ΑΙ, η κ. Φράγκου παρατήρησε ότι δεν αφορά μόνο ό,τι βλέπουμε στην οθόνη του υπολογιστή. Είναι, συμπλήρωσε, οι υποδομές που πρέπει να δημιουργηθούν, οι ημιαγωγοί, το λογισμικό, τα data centers, η ενέργεια, η διανομή της ενέργειας κ.ά.

Όσον αφορά την κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ, εξέφρασε την άποψη ότι θα υπάρξει ένας βραχυπρόθεσμος αντίκτυπος ό,τι και να συμβεί, καθώς μιλάμε για το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης. Πάντως, σημείωσε ότι θα πρέπει να υπάρξουν περισσότεροι αγωγοί, περισσότερα κέντρα αποθήκευσης και μεγαλύτερη διαφοροποίηση πηγών. Ερωτηθείσα για τον μεγαλύτερο κίνδυνο της επόμενης ημέρας, η κυρία Φράγκου υποστήριξε ότι «στη ναυτιλία το πιο σημαντικό είναι ότι δεν ξέρεις το πότε θα συμβεί κάτι […] ξέρεις ότι θα συμβεί αλλά όχι το πότε».

Ευάγγελος Μαρινάκης, Ιδρυτής και Πρόεδρος, Capital Maritime & Trading Corp
Μιλώντας στο 30ό Annual Government Roundtable του Economist στο Λαγονήσι, σε συζήτηση για το εμπόριο και τη γεωπολιτική με συντονιστή τον Daniel Franklin, ο ιδρυτής και πρόεδρος της Capital Maritime & Trading Corp Ευάγγελος Μαρινάκης χαρακτήρισε «πρωτοφανές» αυτό που έχει δει η παγκόσμια ναυτιλία τα τελευταία έξι χρόνια: τον Covid, τη Διώρυγα του Παναμά, το κλείσιμο της Διώρυγας του Σουέζ με τον πόλεμο στην Ερυθρά Θάλασσα, τον πόλεμο Ρωσίας–Ουκρανίας και ό,τι συμβαίνει μεταξύ Ισραήλ, Ιράν και Λιβάνου. Πρόκειται, όπως είπε, για «τεράστιες διαταραχές» που επηρεάζουν τον κλάδο και ταυτόχρονα τον καθιστούν «πολύτιμο για όλα τα κράτη, ειδικά σε ό,τι αφορά τη μεταφορά ενέργειας».

Στο επίκεντρο της τοποθέτησής του βρέθηκε η πρότασή του για τέλος διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ με στόχο την διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας, την οποία έχει υποβάλει επισήμως στην αμερικανική κυβέρνηση Τραμπ. «Εάν υπάρχει ένα τέλος διέλευσης και ελεύθερη ναυσιπλοΐα, δεν πληρώνεις το ασφάλιστρο πολεμικού κινδύνου», εξήγησε, σημειώνοντας ότι τα ασφάλιστρα κυμαίνονται σήμερα από 1 έως 3 εκατομμύρια δολάρια ανά πλοίο. Τα έσοδα θα μπορούσαν να μοιραστούν μεταξύ των χωρών του αραβικού κόσμου που έχουν πληγεί και των Ηνωμένων Πολιτειών: «Θα αποτελούσε μια συνθήκη αμοιβαίου οφέλους (win-win) για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη και όλοι θα έβγαιναν κερδισμένοι από αυτό, και κυρίως ο κόσμος και η παγκόσμια οικονομία».

Ερωτηθείς για τους κινδύνους, απάντησε: «Πρώτα απ’ όλα, πρέπει να σεβόμαστε και να προστατεύουμε την ανθρώπινη ζωή. Δεύτερον, πρέπει να σεβόμαστε και να προστατεύουμε την ιστορία των εθνών, τον πολιτισμό των εθνών και, φυσικά, τη δημοκρατία». Και κατέληξε: «Ίσως εξακολουθούμε να βλέπουμε ότι οι αγορές τα πηγαίνουν εξαιρετικά καλά. Όμως το ερώτημα είναι για πόσο καιρό ακόμα;» – υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ενεργειακή επάρκεια και «γρήγορες και άμεσες ενέργειες».

Věra Jourová, δικηγόρος, πρώην Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις Αξίες και τη Διαφάνεια
«Αν θέλουμε να καταπολεμήσουμε αποτελεσματικά τη διαφθορά, θα πρέπει να προστατεύσουμε τους ρόλους οι οποίοι καλούνται να ελέγχουν εκείνους που βρίσκονται στην εξουσία», τόνισε η δικηγόρος και πρώην αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις Αξίες και τη Διαφάνεια Věra Jourová, η οποία αναφέρθηκε στα συμπτώματα της ανεξέλεγκτης εξουσίας όταν αυτή εκδηλώνεται στις ευρωπαϊκές κοινωνίες: «αποδυνάμωση του ρόλου των media, υπονόμευση της δικαιοσύνης, σίγαση της φωνής της κοινωνίας των πολιτών». Στο πλαίσιο αυτό, επεσήμανε ότι κατά τη διακυβέρνηση Όρμπαν στην Ουγγαρία καταγράφηκε σε πλήρη εφαρμογή το σύστημα της απεριόριστης ισχύος, περιγράφοντας τις συνθήκες οι οποίες οδήγησαν στη «χωρίς προηγούμενο διακοπή ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων λόγω διαφθοράς».

Pierre Moscovici, μέλος, Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, τέως πρώτος Πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου της Γαλλίας, πρώην Ευρωπαίος Επίτροπος
«Χρειαζόμαστε ηγέτες αρχών και ισχυρούς θεσμούς που θα ενεργούν με ακεραιότητα και θα προστατεύουν το δημόσιο συμφέρον», υπογράμμισε ο κ. Pierre Moscovici, μέλος του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου και τέως πρώτος Πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου της Γαλλίας αναφερόμενος στην πρόκληση της Ευρώπης να καταπολεμήσει αποτελεσματικά τα φαινόμενα διαφθοράς. «Συχνά λειτουργούμε κάτω από έναν κανόνα ατιμωρησίας, που σημαίνει εξουσία χωρίς λογοδοσία, διάπραξη εγκλημάτων χωρίς τιμωρία. Περί αυτού πρόκειται όταν μιλάμε για διαφθορά», σημείωσε ο κ. Moscovici, ο οποίος μίλησε για πρόβλημα που αφορά στον πυρήνα της δημοκρατίας: «Οι πολίτες είναι πολύ λιγότερο πιθανό να ψηφίζουν, όταν αντιλαμβάνονται το εκάστοτε πολιτικό σύστημα ως διεφθαρμένο».

Μάκης Βορίδης, Βουλευτής ΝΔ, τέως Υπουργός
Η Ελλάδα έχει καταφέρει να βελτιώσει τη θέση της στις διεθνείς κατατάξεις σε τομείς που απεικονίζουν την ποιότητα της διαφάνειας, επεσήμανε ο βουλευτής ΝΔ και τέως υπουργός Μάκης Βορίδης, ο οποίος πάντως πρόσθεσε: “Θα πρέπει να είμαστε προσεκτικοί και στην άλλη πλευρά, ώστε να τεκμηριώνουμε επαρκώς τις κατηγορίες για διαφθορά”. Στο πλαίσιο αυτό, έφερε το παράδειγμα επιχειρηματία ο οποίος θα αποζημιωθεί από το ελληνικό κράτος για κατηγορίες που δεν αποδείχθηκαν. “Αυτό βεβαίως δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να δίνουμε έμφαση στην καταπολέμηση της διαφθοράς”, διευκρίνισε ο κ. Βορίδης, σημειώνοντας: “Όμως ακόμη και πολιτικές καριέρες κινδυνεύουν συχνά να καταστραφούν, χωρίς απτό πολιτικό αποτέλεσμα σε όρους καταπολέμησης της διαφθοράς”.

Μιλένα Αποστολάκη, Βουλευτής ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής, πρώην Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης
«Σύμφωνα με όλες τις μετρήσεις, επτά στους δέκα Έλληνες θεωρούν ότι η διαφθορά έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, ενώ σχεδόν εννέα στους δέκα πιστεύουν ότι διαπερνά κάθε πτυχή του δημόσιου τομέα. Το γεγονός αυτό αποτυπώνει μια βαθιά κρίση εμπιστοσύνης των πολιτών προς τους θεσμούς και το κράτος. Υπό αυτές τις συνθήκες, η συζήτηση για τη διαφθορά στην Ελλάδα δεν μπορεί πλέον να περιορίζεται σε γενικές διακηρύξεις και εμφατικές δηλώσεις. Κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι αγνοεί το μέγεθος του προβλήματος και τις συνέπειές του”, σχολίασε η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής και πρώην υφυπουργός Μιλένα Αποστολάκη, τονίζοντας: “Η διαφθορά δεν πλήττει μόνο τη χρηστή διοίκηση. Διαβρώνει το κράτος δικαίου, αποδυναμώνει τους δημοκρατικούς θεσμούς και υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών στη δημοκρατία”.

Γεώργιος Μπατσάκης, Καθηγητής Διεθνούς Επιχειρηματικότητας, Alba Graduate Business School, The American College of Greece

“Μια κυβέρνηση θα πρέπει να είναι κατ’ αρχάς αμερόληπτη, έπειτα διαφανής –να αναλαμβάνει δράση όταν εκδηλώνεται μια υπόθεση διαφθοράς– και συγχρόνως ανοιχτή στη λογοδοσία”, ανέφερε χαρακτηριστικά ο καθηγητής Διεθνούς Επιχειρηματικότητας του Alba Graduate Business School, The American College of Greece Γεώργιος Μπατσάκης, περιγράφοντας τρεις μηχανισμούς οι οποίοι είναι κατά τη γνώμη του σημαντικοί για την καταπολέμηση της διαφθοράς. “Η διαφθορά αποδυναμώνει τις δημοκρατίες και από την άλλη οι αδύναμες δημοκρατίες συγκεντρώνουν υψηλότερες πιθανότητες να εκδηλώσουν φαινόμενα διαφθοράς”, παρατήρησε ο κ. Μπατσάκης. ο οποίος σημείωσε ότι σε επίπεδο ΕΕ τα τελευταία χρόνια, αντί να βλέπουμε σύγκλιση, βλέπουμε απόκλιση των κρατών-μελών σε όρους καταπολέμησης της διαφθοράς.

Απόστολος Τζιτζικώστας, Επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, Ευρωπαϊκή Επιτροπή
«Η συνδεσιμότητα δεν αποτελεί απλώς ζήτημα μεταφορών αλλά βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής ασφάλειας, της ανθεκτικότητας και της μακροπρόθεσμης ευημερίας», υποστήριξε o Επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού Απόστολος Τζιτζικώστας, παρουσιάζοντας το νέο όραμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις στρατηγικές υποδομές. Όπως ανέφερε, «η συνδεσιμότητα είναι στην καρδιά των συζητήσεων, είναι το θεμέλιο της ανθεκτικότητας και της μακροχρόνιας ευημερίας», τονίζοντας ότι οι μεταφορές έχουν αποκτήσει πλέον κρίσιμη γεωπολιτική διάσταση. Σημείωσε ότι παρά τις επενδύσεις των προηγούμενων ετών, πολλές ευρωπαϊκές υποδομές έχουν πλέον ξεπεραστεί και απαιτούν εκσυγχρονισμό. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στο μνημόνιο συνεργασίας Ελλάδας, Βουλγαρίας και Ρουμανίας, το οποίο, όπως είπε, δημιουργεί έναν νέο διάδρομο που συνδέει τη Μαύρη Θάλασσα με το Αιγαίο, ενισχύοντας τόσο την οικονομική όσο και τη στρατηγική σημασία της περιοχής.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη διάσταση της άμυνας, επισημαίνοντας ότι η ΕΕ σχεδιάζει επενδύσεις ύψους 100 δισ. ευρώ σε δρόμους, σιδηροδρόμους, σήραγγες και λιμένες, ώστε να μπορούν, εφόσον χρειαστεί, να υποστηρίξουν και τη γρήγορη μεταφορά στρατιωτικού εξοπλισμού. Παράλληλα, ο Επίτροπος τόνισε ότι τα ευρωπαϊκά λιμάνια θα πρέπει να είναι έτοιμα να εξυπηρετούν και στρατιωτικά πλοία, ενώ ιδιαίτερη σημασία θα δοθεί και στην ανάπτυξη των ποτάμιων μεταφορών. «Η συνδεσιμότητα δεν είναι αυτοσκοπός, είναι μονοπάτι προς την ανθεκτικότητα και την ευημερία», υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι οι σύγχρονες υποδομές θα αποτελέσουν τη ραχοκοκκαλιά των σχέσεων της Ευρώπης με τις γειτονικές της χώρες και θα ενισχύσουν τη θέση της Ένωσης σε έναν κόσμο που χαρακτηρίζεται από αυξανόμενη γεωπολιτική αστάθεια.

Saad Bin Ali Al Kharji, Πρόεδρος, Qatar Tourism
«Η τουριστική ανάπτυξη αποτελεί πλέον έναν από τους βασικούς πυλώνες της οικονομικής στρατηγικής του Κατάρ, με τη χώρα να επενδύει συστηματικά στην ανθεκτικότητα και την ετοιμότητά της απέναντι στις γεωπολιτικές κρίσεις», τόνισε ο πρόεδρος της Qatar Tourism Saad Bin Ali Al Kharji και ανέφερε ότι οι σχέσεις Ελλάδας και Κατάρ βρίσκονται «στο υψηλότερο επίπεδο», με την Ντόχα να επιδιώκει να αξιοποιήσει την ελληνική εμπειρία στον τουρισμό. Σημείωσε ότι μετά τη διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου η χώρα κατέγραψε σημαντικά οφέλη, επιβεβαιώνοντας πως ο τουρισμός εξελίσσεται σε έναν νέο πυλώνα της οικονομίας της. Αναφερόμενος στις πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, υπογράμμισε ότι η κρίση διέκοψε προσωρινά σειρά πρωτοβουλιών, χωρίς όμως να ανατρέψει τον συνολικό σχεδιασμό. «Αποδείξαμε ότι το Κατάρ είναι ανθεκτικό και υπερβήκαμε το πρόβλημα», ανέφερε, προσθέτοντας ότι οι κρατικές υπηρεσίες είχαν ήδη προετοιμαστεί για ένα τέτοιο ενδεχόμενο. «Ήμασταν προετοιμασμένοι για αυτήν την κρίση και καταφέραμε να προστατεύσουμε τους περίπου 12.000 ανθρώπους που βρίσκονταν εκείνη την περίοδο στην Ντόχα». Όπως υποστήριξε, η ανθεκτικότητα αποτελεί πλέον βασικό στοιχείο της στρατηγικής του Κατάρ τόσο για τον τουρισμό όσο και για τη συνολική οικονομική του ανάπτυξη. «Το Κατάρ γίνεται η πύλη που συνδέει ανατολή και δύση», πρόσθεσε.

Στέφανος Αγιάσογλου, Διευθύνων Σύμβουλος, Ο.ΣΥ
Η αναβάθμιση των δημόσιων συγκοινωνιών της Αθήνας δεν αφορά μόνο τις μετακινήσεις αλλά συνολικά την ποιότητα ζωής και τη βιώσιμη ανάπτυξη της πόλης, υποστήριξε από το βήμα του Economist ο διευθύνων σύμβουλος της Ο.ΣΥ Στέφανος Αγιασόγλου, παρουσιάζοντας το σχέδιο εκσυγχρονισμού του στόλου των αστικών λεωφορείων. Όπως ανέφερε, «η εταιρεία έχει ήδη προχωρήσει στην εισαγωγή της ηλεκτροκίνησης και σχεδιάζει το επόμενο βήμα με οχήματα που θα κινούνται με υδρογόνο, επιδιώκοντας να προσφέρει μια συνολικά αναβαθμισμένη εμπειρία στους επιβάτες». «Οι δημόσιες μεταφορές στην Αθήνα δεν έχουν να κάνουν μόνο με τις μεταφορές», σημείωσε, εξηγώντας ότι ο στόχος είναι η αντιμετώπιση και άλλων προβλημάτων της πρωτεύουσας, όπως το κυκλοφοριακό. Παράλληλα, τόνισε ότι η αναβάθμιση των υπηρεσιών περνά μέσα από σύγχρονα λεωφορεία με κλιματισμό και θέρμανση αλλά και από επενδύσεις στην εκπαίδευση του προσωπικού. Ανέφερε ότι σήμερα περίπου το 25% των κατοίκων χρησιμοποιεί τις δημόσιες συγκοινωνίες, με στόχο το ποσοστό αυτό να φτάσει το 40% έως το 2030. «Θέλουμε να είναι χαρούμενος ο κόσμος που χρησιμοποιεί τα λεωφορεία μας», είπε, προσθέτοντας ότι βρίσκονται σε εξέλιξη επενδύσεις άνω των 2 δισ. ευρώ για την ανανέωση του στόλου, ενώ η ολοκλήρωση του έργου αναμένεται μέσα στα επόμενα δύο χρόνια.

Γεώργιος Κορμάς, Μέλος του Δ.Σ., ΟΝΥΞ Τουριστική
«Η Ελλάδα μπορεί να μετατραπεί από τουριστικό προορισμό σε κόμβο περιφερειακής συνεργασίας, αρκεί να συνδυάσει τις επενδύσεις στις υποδομές με ένα βιώσιμο αναπτυξιακό μοντέλο», υποστήριξε ο Γεώργιος Κορμάς, μέλος του Δ.Σ. της ΟΝΥΞ Τουριστικής. Όπως ανέφερε, η γεωγραφική θέση της χώρας αποτελεί «στρατηγικό πλεονέκτημα που μπορεί να τη μετατρέψει σε γέφυρα ανάμεσα στην Ευρώπη, τα Βαλκάνια, την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, εφόσον οι υποδομές συνδυαστούν με τις κατάλληλες πολιτικές ανάπτυξης». Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στον τουρισμό, σημειώνοντας ότι «ένας καλά σχεδιασμένος τουριστικός προορισμός αποτελεί μοχλό περιφερειακής ανάπτυξης» και εξηγώντας ότι ένας προορισμός δεν είναι απλώς ένα ξενοδοχείο, αλλά ένα ολόκληρο οικοσύστημα που δημιουργεί ζήτηση για μεταφορές, ενέργεια, ψηφιακά δίκτυα, τοπικές αλυσίδες εφοδιασμού και νέες θέσεις εργασίας. Ο κ. Κορμάς υποστήριξε ότι η ευρωπαϊκή πρόκληση δεν αφορά μόνο τη σύνδεση των πρωτευουσών αλλά κυρίως τη σύνδεση των περιφερειών με νέες ευκαιρίες ανάπτυξης. Ανέφερε ότι η επιτυχία αυτού του μοντέλου προϋποθέτει ταχύτερες αδειοδοτήσεις, καλύτερη αξιοποίηση μεικτών χρηματοδοτικών εργαλείων και έργα σχεδιασμένα με γνώμονα την ανθεκτικότητα, την ενεργειακή αποδοτικότητα, τη διαχείριση των φυσικών πόρων και τη στενή διασύνδεση με τις τοπικές οικονομίες. Αναφερόμενος στην εμπειρία της ONYX Touristiki, σημείωσε ότι η ενσωμάτωση γεωθερμικών συστημάτων χαμηλής ενθαλπίας για θέρμανση και ψύξη αποδεικνύει πως η βιωσιμότητα δεν αποτελεί εργαλείο προβολής αλλά επιχειρησιακή αναγκαιότητα.

Κωστής Χατζηδάκης, Αντιπρόεδρος της κυβέρνησης
Την ανάγκη η Ελλάδα να χτίσει πάνω στις επιτυχίες των τελευταίων ετών υπογράμμισε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης. «Πρέπει όχι μόνο να τις διαφυλάξουμε χωρίς να ενδώσουμε στον πειρασμό της δημαγωγίας και του λαϊκισμού, αλλά και να χτίσουμε σ’ αυτές», ανέφερε, χαρακτηριστικά. «Όσα έγιναν μέχρι σήμερα δεν αρκούν, χρειάζονται περισσότερα», πρόσθεσε, προτού παραθέσει τις νέες επιτυχίες που πρέπει να επιδιώξουμε ως χώρα με ορίζοντα το 2030:  1) αξιοποίηση της τεχνιτής νοημοσύνης για την ενίσχυση της παραγωγικότητας και της ανάπτυξης, 2) αξιοποίηση του νέου ταμείου ανταγωνιστικότητας της ΕΕ, 3) ενίσχυση του ρυθμού ανάπτυξης και σύγκλισης με τις προηγμένες χώρες της .Ε, 4) απόκτηση ενός ολοκληρωμένου χωροταξικού και πολεοδομικού πλαισίου, 5) στήριξη της οικογένειας, 6) προώθηση της ισότητας ευκαιριών και της κοινωνικής κινητικότητας, 7) ένταξη στο Σύνταγμα της αξιολόγησης στο Δημόσιο και της άρσης της μονιμότητας και 8) θωράκιση της χώρας έναντι των υβριδικών απειλών.  Τέλος, ο κ. Χατζηδάκης εξήρε τη σημασία της δημιουργίας ενός φιλικού προς τις επιχειρήσεις περιβάλλοντος, της σύνεσης στη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών, της επένδυσης στην τεχνολογία και του διαμοιρασμού του πλούτου.

Δημήτρης Παπαλεξόπουλος, Πρόεδρος, TITAN
Τη σημασία της βιομηχανίας στην οικονομία εξήρε ο πρόεδρος της ΤΙΤΑΝ Δημήτρης Παπαλεξόπουλος, ο οποίος επέλεξε να αναφερθεί στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, στην αύξηση των εξαγωγών αλλά και στη διαφοροποίηση από τον τουρισμό και τη ναυτιλία. Μάλιστα, δήλωσε περισσότερο αισιόδοξος για την Ελλάδα παρά για την Ευρώπη, καθώς η χώρα έχει α) ένα καλύτερο μακροοικονομικό και ρυθμιστικό περιβάλλον, β) μια πιο ευέλικτη οικονομία και γ)  ορισμένους τομείς με συγκριτικό πλεονέκτημα, όπως τα φάρμακα, οι εξορύξεις, η ενέργεια, το λογισμικό, η άμυνα, η ναυτιλία κ.ά. Βέβαια, δεν παρέλειψε να υπογραμμίσει τη σημασία και την ανάγκη των μεταρρυθμίσεων. «Υπάρχουν δυνατότητες να βελτιώσουμε όσα έχουμε πετύχει τα τελευταία χρόνια», επεσήμανε.

Θεόδωρος Τρύφων, Πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ), Συνδιευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου ELPEN
Το πώς η φαρμακοβιομηχανία μπορεί να αξιοποιήσει τους νέους ανθρώπους εξήγησε κατά την εισήγησή του στο 30ό Ετήσιο Συνέδριο του Economist στην Αθήνα ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ) και συνδιευθύνων σύμβουλος του Ομίλου ELPEN Θεόδωρος Τρύφων, ο οποίος εστίασε στη συνεργασία με τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα. «Πρέπει να κάνουμε βήματα μπροστά για να προωθήσουμε τα πράγματα με δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις», τόνισε. Παράλληλα, επεσήμανε ότι πρέπει να υπάρξει μεγαλύτερη εξειδίκευση, να τρέξουν προγράμματα που δίνουν γρήγορα αποτελέσματα, αλλά και να αναπτυχθεί μια αλληλεπίδραση με τους νέους ανθρώπους από το σχολείο. «Κάθε βιομηχανία θα πρέπει να αναπτύσσει προγράμματα εκπαίδευσης των νέων ανθρώπων», πρόσθεσε, επικαλούμενος ως παράδειγμα το τι συμβαίνει στον κλάδο του φαρμάκου. Όσον αφορά την πορεία της Ελλάδας, αναγνώρισε ότι από το 2019 η χώρα έχει αλλάξει σελίδα, καλώντας ταυτόχρονα τους Έλληνες επιχειρηματίες να αναλάβουν περισσότερα ρίσκα, να επενδύσουν στην τεχνολογία και να επεκταθούν στο εξωτερικό.

Μιχάλης Στασινόπουλος, Πρόεδρος Viohalco, Πρόεδρος, «Ελληνική Παραγωγή – Συμβούλιο Βιομηχανιών για την Ανάπτυξη»
Ο Μιχάλης Στασινόπουλος, πρόεδρος της Viohalco και πρόεδρος της «Ελληνική Παραγωγή – Συμβούλιο Βιομηχανιών για την Ανάπτυξη», αφού υπενθύμισε ότι η αδυναμία των τελευταίων 10 ετών αποτυπώνεται κυρίως στο έλλειμμα παραγωγικότητας και εξαγωγών, κάλεσε να δούμε τι συμβαίνει σε άλλες χώρες, όπως η Βουλγαρία, η Τουρκία, η Ρουμανία κ.ά. «Πολλές χώρες έχουν τοποθετήσει τη μεταποίηση στον πυρήνα της ανάπτυξης και της βιωσιμότητας […[ Το να παράγεις αγαθά που μπορούν να πουληθούν παγκοσμίως, σού δίνει δύναμη κατά τη διάρκεια μιας κρίσης», ανέφερε χαρακτηριστικά. Κάπως έτσι, εξέφρασε την εκτίμηση ότι «ο δρόμος της εκβιομηχάνισης της χώρας είναι μονόδρομος». «Πρέπει να αλλάξει το μοντέλο, να αντιληφθούμε τη σημασία της μεταποίησης», πρόσθεσε στο ίδιο πλαίσιο. Μάλιστα, αναφέρθηκε στην έλλειψη ενός Υπουργείου Βιομηχανίας, όπως για παράδειγμα συμβαίνει με άλλους κλάδους, όπως η γεωργία και ο τουρισμός. «Πρέπει να έχουμε ένα ξεκάθαρο όραμα προτεραιοποίησης της μεταποίησης», επανέλαβε, ενώ τόνισε ότι η Ελλάδα θα πρέπει να είναι περισσότερο παρούσα στα ευρωπαϊκά φόρα για τη βιομηχανία».