“Η ανάπτυξη της Ελλάδας άγγιξε το 6% τα τελευταία τρία χρόνια. Ελάχιστες χώρες κατάφεραν κάτι τέτοιο.”
27Η ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ
The great transition: Geopolitics-Environment-Technology
24-26 και 30 Οκτωβρίου 2023
Κωστής Χατζηδάκης, Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
Τη θέση ότι η Ελλάδα διαχειρίστηκε ικανοποιητικά τις μεγάλες διεθνείς αναταραχές των τελευταίων ετών (covid, πολεμικές συγκρούσεις κ.λπ.) εξέφρασε στο ετήσιο συνέδριο του Economist ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης, τονίζοντας ότι «έχουμε γίνει πιο προσαρμοστικοί και πιο ανθεκτικοί στη διαχείριση των κρίσεων». Ο υπουργός αναφέρθηκε σε τρεις εξελίξεις που «αποδεικνύουν ότι η οικονομία παρά το δυσμένες διεθνές περιβάλλον, αποδείκνυεται παραπάνω από ανθεκτική». Πρώτον, σύμφωνα με το Economist, η ελληνική οικονομία είναι πρωτοπόρα στην τιθάσευση του πληθωρισμού (3η καλύτερη επίδοση στην Ε.Ε.). Επίσης, κατατάσσεται πολύ ψηλά σε σχέση με τα σχέδια πράσινης μετάβασης και απανθρακοποίησης. Δεύτερον, η αναβάθμιση της Ελλάδας από τον Standard & Poor’s, η οποία έγινε εν μέσω παγκόσμιων αναταράξεων, κάτι που καταδεικνύει ότι έχουμε αντιμετωπίσει επιτυχώς τις κρίσεις. Τρίτον, η απόφαση της UniCredit να επενδύσει στην Alpha Bank, καθώς πρόκειται για την πρώτη μεγάλη επένδυση στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα έπειτα από 17 χρόνια. Ολοκληρώνοντας την τοποθέτησή του, ο κ. Χατζηδάκης δεσμεύθηκε για επιτάχυνση μεταρρυθμίσεων όπου είναι αναγκαίο, δηλ. στην αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας και στην αντιμετώπιση της φοροδιαφύγης. Ακόμη, τόνισε ότι η κυβέρνηση θα μείνει σταθερή σε ένα μείγμα πολιτικών για δημοσιονομική πειθαρχία και ανάπτυξη. «Μια πολιτική που θα αναπτύσσει οικονομικά τη χώρα και θα μας επιτρέπει να εφαρμόζουμε πολιτικές προς όφελος των αδύναμων», σημείωσε, προτού καταλήξει: «Θα κλεισουμε τα αυτιά μας στις σειρήνες του λαϊκισμού για να φτάσουμε στην Ιθάκη».
Pierre Gramegna, Διευθύνων Σύμβουλος, ESM (Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας)
Στην αναβάθμιση της Ελλάδας από τον Standard & Poor’s αναφέρθηκε ο διευθύνων σύμβουλος του ESM Pierre Gramegna, τονίζοντας ότι η χώρα μας κέρδισε ξανά την επενδυτική βαθμιδα με σώφρονα οικονομική πολιτική, αλλά και γιατί υπήρξε ανάπτυξη λόγω των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων. «Η ανάπτυξη της Ελλάδας άγγιξε το 6% τα τελευταία τρία χρόνια. Ελάχιστες χώρες καταφεραν κάτι τέτοιο. Εσείς το πετύχατε γιατί είχατε καλή παραγωγικότητα», επεσήμανε χαρακτηριστικά. Επιπλέον, επικεντρώθηκε στον μετασχηματισμό των ελληνικών τραπεζών που, όπως ανέφερε, στο παρελθόν ήταν πάρα πολύ ασταθείς. «Έχετε πλέον ξένους παίκτες που θέλουν να επενδύσουν στις ελληνικές τράπεζες», πρόσθεσε και σημείωσε πως δεν ήταν τυχαίο ότι η ανακοίνωση της επένδυσης της UniCredit στην Alpha Bank έγινε παράλληλα με την αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας.
Παύλος Μυλωνάς, Διευθύνων Σύμβουλος, Εθνική Τράπεζα
Σε εκτίμηση του μεγέθους των επενδύσεων που πρέπει να γίνουν ώστε να υπάρξει στην Ελλάδα μια βιώσιμη ανάπτυξη προχώρησε κατά την τοποθέτησή του στο ετήσιο συνέδριο του Economist o διευθύνων σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας Παύλος Μυλωνάς. «Η επένδυση ως ποσοστό του ΑΕΠ πρέπει να αυξηθεί από 14% σε 20% περίπου έως το 2030. Το μισό θα προέλθει από ίδια κεφάλαια των επιχειρήσεων, το ¼ από τις τράπεζες και το άλλο ¼ από άμεσες ξένες και δημόσιες επενδύσεις», ανέφερε χαρακτηριστικά. Στη συνέχεια, ο κ. Μυλωνάς εστίασε στα θετικά αποτελέσματα που έχει να επιδείξει η χώρα. Όπως εξήγησε, η παραγωγικότητα έχει αυξηθεί κατά 6% τα τελευταία 2 χρόνια, ενισχύοντας έτσι την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας μας, ανέφερε, και συνέχισε: Η οικονομία έχει πολύ ικανό εργατικό δυναμικό, η χώρα μας διανύει μια περίοδο πολιτικής σταθερότητας, οι πόροι από το Ταμείο Ανάκαμψης είναι γύρω στα 36 δισ. ευρώ, ένα μεγάλο ποσοστό της ενέργειας παράγεται από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και το τραπεζικό σύστημα έχει κάνει αξιοσημείωτο μετασχηματισμό. Κλείνοντας, ο κ. Μυλωνάς εστίασε στην αξιοσημείωτη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων αλλά και στα πολύ υψηλά επίπεδα ρευστότητας, κάτι που αποτελεί ένα «πολύ καλό σημάδι μιας υγιούς οικονομίας».
Θανάσης Κοντογεώργης, Υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ
Στις αλλεπάλληλες κρίσεις των τελευταίων 15 ετών (χρηματοπιστωτική, πανδημία, πόλεμοι στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή κ.λπ.) αναφέρθηκε στην ομιλία του ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Θανάσης Κοντογεώργης, σχολιάζοντας ότι η ΕΕ, παρότι συχνά καθυστερεί, τελικά λαμβάνει σωστές αποφάσεις, φέρνοντας ως παράδειγμα σε αυτό το πλαίσιο την αντίδρασή της στην κρίση της πανδημίας. Συνέδεσε τα παραπάνω με τη συζήτηση στην ΕΕ για το νέο σύμφωνο σταθερότητας, σημειώνοντας ότι η δημοσιονομική προσαρμογή θα πρέπει να είναι ήπια και να μην επηρεάζει την αποφασιστικότητα για ανάπτυξη και επενδύσεις.
Ο υφυπουργός μίλησε για μια «προκατάληψη» εις βάρος των χωρών του νότου, μεταξύ άλλων ότι είναι επιρρεπείς στη δημιουργία χρέους, τονίζοντας ότι αυτή η προκατάληψη δεν λαμβάνει υπ’ όψιν τις εξελίξεις των τελευταίων 15 ετών και τις προόοδους της ίδιας της ΕΕ στη διακυβέρνηση. Ο κ. Κοντογεώργης επεσήμανε ότι η ελληνική κυβέρνηση επιδιώκει η δημοσιονομική παρέμβαση να είναι αξιόπιστη και να συνδέεται και με την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ, έτσι ώστε να περιφρουρηθεί η διπλή μετάβαση (ενεργειακή-ψηφιακή) αλλά και να ληφθεί υπ’ όψιν η ανάγκη για αμυντικές δαπάνες. Τόνισε ότι η ελληνική κυβέρνηση τα τελευταία τέσσερα χρόνια έριξε βάρος στην ύπαρξη ιδιοκτησίας του προγράμματος ανάκαμψης και των απαραίτητων μεταρρυθμίσεων και αυτό συνέβαλε στην έξοδο της χώρας από το καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας, ενώ μίλησε για καλά δημοσιονομικά αποτελέσματα και ανάκτηση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας.
Γιώργος Παγουλάτος, Καθηγητής, Μόνιμος Αντιπρόσωπος στη Μόνιμη Ελληνική Αντιπροσωπεία, Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ)
Η κρίση είναι μια νέα κανονικότητα, υπογράμμισε ο καθηγητής και Μόνιμος Αντιπρόσωπος στη Μόνιμη Ελληνική Αντιπροσωπεία, Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) Γιώργος Παγουλάτος, αναφερόμενος στις αλλεπάλληλες κρίσεις των τελευταίων 15 ετών και επισημαίνοντας ότι οι μορφές διακυβέρνησης πρέπει να προσαρμοστούν σε αυτό. Η πράσινη μετάβαση είναι μια προτεραιότητα της ΕΕ, είπε, και πρέπει και ως προς αυτή να υπάρξει προσαρμογή στα νέα δεδομένα. Ο κ. Παγουλάτος σημείωσε ότι τώρα επιστρέφουμε ως ΕΕ στους δημοσιονομικούς κανόνες, αλλά το υπάρχον σύμφωνο δημοσιονομικής σταθερότητας δεν είναι αρκετά αυστηρό όταν η οικονομία πηγαίνει καλά, ώστε να έχουμε πλεονάσματα, και δεν είναι αρκετά ευέλικτο και αντικυκλικό όταν η οικονομία μπαίνει σε ύφεση, ώστε να δίνει τη δυνατότητα απάντησης σε αυτήν. Το νέο σύμφωνο δημοσιονομικής σταθερότητας, επεσήμανε, πρέπει να χαρακτηρίζεται από αξιοπιστία και έναντι των επενδυτών και όσον αφορά τη διατηρησιμότητα του χρέους, αλλά θα πρέπει να λαμβάνει επίσης υπ’ όψιν την κλιματική κρίση και τις αντίστοιχες επενδύσεις. Σχολίασε ότι για την Ευρώπη οι κρίσεις είναι ως επί το πλείστον εξωγενείς, σε ένα διεθνές περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από κατακερματισμό, πόλωση και τάσεις αντίρροπες στην παγκοσμιοποίηση. Τέλος, ο κ. Παγουλάτος αναφέρθηκε στα προβλήματα χρηματοδότησης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων ιδίως σε σχέση με τα ESG κριτήρια.
Νίκος Παππάς, Βουλευτής, ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία
Η ΕΕ πρέπει να προχωρήσει προς μια βαθιά ομοσπονδοποίηση γιατί δεν θα μπορέσει αλλιώς να αντιμετωπίσει τις παγκόσμιες κρίσεις, τόνισε από το βήμα του Economist ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία Νίκος Παππάς. Η Ελλάδα, επεσήμανε, πρέπει να διεκδικήσει μια πιο ήπια δημοσιονομική προσαρμογή και υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση απουσιάζει από τη συζήτηση για το νέο σύμφωνο σταθερότητας. Ανέφερε ότι η Ελλάδα είναι 19η στην ΕΕ-27 στη μείωση εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, 3η σε ποσοστό του πληθυσμού που έχει αδυναμία θέρμανσης του σπιτιού του και 3η από το τέλος στον αριθμό οχημάτων μηδενικών εκπομπών. Ο κ. Παππάς επεσήμανε ότι οι ελληνικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν τεράστιες δυσκολίες όσον αφορά την πράσινη μετάβαση και ότι η μετάβαση αυτή είτε θα γίνει για όλους είτε δεν θα γίνει για κανέναν. Τέλος, ανέφερε ότι μόνο το 4%-5% των ελληνικών επιχειρήσεων έχει πρόσβαση στην τραπεζική χρηματοδότηση και μόνο το 4%-6% έχει πρόσβαση στα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία προσθέτοντας ότι τα επιμελητήρια και η αναπτυξιακή τράπεζα μπορούν να παίξουν έναν ρόλο στο να περάσει η ελληνική επιχειρηματικότητα τον «πήχη» των ESG κριτηρίων και της κλιματικής προσαρμογής.
Θανάσης Κοντογεώργης, Υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ
Για μια «ιστορία εθνικής αυτογνωσίας, αυτοπεποίθησης και υπευθυνότητας» έκανε λόγο ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Θανάσης Κοντογεώργης, αναφερόμενος στα βήματα της ελληνικής κυβέρνησης προς τον στόχο της ανάκαμψης της οικονομίας. Όπως επεσήμανε, αυτό που ζούμε τα τελευταία χρόνια είναι μια ιστορία που έχει περάσει από τον θυμό στην επιτυχία. «Σε ένα comeback που αναγνωρίζεται διεθνώς μετά και την τελευταία αναβάθμιση από την S&P», όπως υποστήριξε. Σύμφωνα με τον κ. Κοντογεώργη, η χώρα μπαίνει σε έναν κύκλο κανονικότητας, για αυτό «έχουμε την υποχρέωση τον δρόμο που χαράξαμε πριν 4 χρόνια να τον συνεχίσουμε». Στο σημείο αυτό, τόνισε πως «δεν είναι τυχαίο ότι είμαστε η πρώτη χώρα σε ποσοστιαία μείωση του χρέους. Δεν είναι τυχαίο ότι ο δείκτης στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια από το 45%, αυτήν τη στιγμή είναι μονοψήφιος. Δεν είναι τυχαίο ότι οι ευρωπαϊκές τράπεζες επενδύουν σε ένα τραπεζικό σύστημα που φαίνεται ότι οι ισολογισμοί του είναι καλοί». Οι ρυθμοί ανάπτυξης είναι διπλάσιοι από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο τα τελευταία δύο χρόνια, δημιουργήθηκαν 300.000 νέες θέσεις εργασίας και η ανεργία είναι στα χαμηλότερα επίπεδα από το 2010, συμπλήρωσε κλείνοντας ο κ. Κοντογεώργης.
Paolo Fioretti, επικεφαλής της αποστολής για την Ελλάδα, ESM
Το μήνυμα της επαγρύπνησης έστειλε από το βήμα του Economist ο επικεφαλής της αποστολής για την Ελλάδα του ESM Paolo Fioretti, ο οποίος επεσήμανε ότι η αναβάθμιση από τον S&P αποτελεί το πρώτο βήμα σε ένα νέο ταξίδι. «Δεν πρέπει να επαναπαυθούμε […] Πρέπει να επικεντρωθούμε στην ενίσχυση του επενδυτικού στάτους, το οποίο φέρνει πολλά πλεονεκτήματα. Τώρα είναι η στιγμή αυτά τα πλεονεκτήματα να φτάσουν στην κοινωνία», σημείωσε μεταξύ άλλων, υπενθυμίζοντας ότι τα οφέλη της επενδυτικής βαθμίδας έχουν αντίκτυπο στο κόστος χρηματοδότησης. «Υπήρχε μείωση στο spread για την Ελλάδα», αναγνώρισε, επίσης. Παράλληλα, ο κ. Fioretti υποστήριξε ότι τα οφέλη δεν αφορούν μόνο τα κρατικά ομόλογα. «Ο ιδιωτικός τομέας θα μπορέσει να εκδώσει δικά του ομόλογα σε χαμηλές τιμές», συμπλήρωσε, ενώ παραθέτοντας ακόμη ένα πλεονέκτημα, έκανε λόγο για τη μείωση της αβεβαιότητας. «Κι αυτό είναι κρίσιμο σε μια περίοδο με τόσο υψηλά επιτόκια». Την ίδια στιγμή, ανέφερε ότι η χώρα αποκτά πλέον πρόσβαση σε μια ευρύτερη δεξαμενή επενδυτών, καλώντας την κυβέρνηση να εστιάσει στην ενίσχυση της σταθερότητας και στη διατήρησης της δημοσιονομικά σώφρονος πολιτικής.
Martin Bijsterbosch, επικεφαλής της αποστολής για την Ελλάδα, ΕΚΤ
«Έχει αναγνωριστεί σε μεγάλο βαθμό η οικονομική επίδοση της Ελλάδας» διαμήνυσε ο επικεφαλής της αποστολής για την Ελλάδα της ΕΚΤ Μartin Bijsterbosch, ο οποίος έκανε λόγο για τεράστια πρόοδο, προσθέτοντας ωστόσο ότι έχει ακόμα πολλά να κάνει προκειμένου να φθάσει σε ένα βιώσιμο μονοπάτι πραγματικής σύγκλισης σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης. Σύμφωνα με τον κ. Bijsterbosch, χρειάζονται οικονομικά και διαρθρωτικά μέτρα για να κλείσουν κάποια τρωτά σημεία, όπως το δημόσιο χρέος. Συμπλήρωσε ότι οι δυνατότητες οικονομικής ανάκαμψης μπορούν να ενισχυθούν με τη μείωση των εμποδίων στην αγορά εργασίας και τη διαμόρφωση μιας πιο ελκυστικής Ελλάδας ως τόπου επενδύσεων. Αναφερόμενος στο τραπεζικό σύστημα, ο κ. Bijsterbosch αναγνώρισε ότι είναι πολύ πιο σταθερό σε σχέση με το παρελθόν, αλλά σημείωσε ότι χρειάζεται να δουλέψουμε περισσότερο για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια και την ενδυνάμωση των κεφαλαιακών αποθεμάτων, καθώς και να εξασφαλίσουμε ότι η κερδοφορία των τραπεζών είναι βιώσιμη. Καταλήγοντας, ο εκπρόσωπος της ΕΚΤ ανέφερε ότι η λέξη κλειδί είναι η «βιωσιμότητα». Η Ελλάδα πρέπει να μείνει δεσμευμένη στην υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και η υλοποίηση του RRF (Ταμείο Ανάκαμψης) είναι ένα σημείο κλειδί, δήλωσε χαρακτηριστικά.
