Η Κίνα ανοίγει νέες επενδυτικές διόδους προς τον κόσμο

Κανένας επενδυτής χαρτοφυλακίου δεν θέλει να χάσει την ευκαιρία να επενδύσει σε μια οικονομία που γνωρίζει ταχύτατη ανάπτυξη εδώ και τριάντα τουλάχιστον χρόνια. Να, λοιπόν, που τα νέα είναι καλά: η Κίνα προσφέρει τώρα μεγαλύτερη πρόσβαση στις χρηματαγορές της.

Το ΑΕΠ της Κίνας αυξάνεται κατά τουλάχιστον 6\% ετησίως από το 1977. Η αύξηση αυτή αποτελεί τη μεγαλύτερη σε διάρκεια συνεχή περίοδο τόσο ταχείας ανάπτυξης¹. Σήμερα η Κίνα είναι η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο. Αν, μάλιστα, μετρηθεί με όρους ισοτιμίας αγοραστικής δύναμης, η οικονομική παραγωγή της Κίνας έχει ήδη ξεπεράσει εκείνη των ΗΠΑ.

Όσο εξελίσσεται η οικονομία, την ίδια πορεία ακολουθούν και οι χρηματαγορές. Η αγορά ομολόγων της Κίνας έφθασε να είναι η τρίτη μεγαλύτερη στον κόσμο, ενώ στο παρελθόν ήταν σχεδόν ανύπαρκτη. Το Κινέζικο χρηματιστήριο είναι το δεύτερο μεγαλύτερο χρηματιστήριο βάσει όγκου συναλλαγών και το τρίτο μεγαλύτερο βάσει κεφαλαιοποίησης αγοράς².

Ωστόσο, οι χρηματαγορές της Κίνας δεν παρουσιάζουν ομαλή εικόνα: παρά το τεράστιο μέγεθός τους, παραμένουν, ως επί το πλείστον, απρόσιτες για τους επενδυτές χαρτοφυλακίου από το εξωτερικό.

Οι πολυετείς κεφαλαιακοί περιορισμοί έχουν απομονώσει τις Κινέζικες αγορές.

Οι επενδύσεις χαρτοφυλακίου προς το εξωτερικό φθάνουν σε ποσοστό μόλις 3\% του ΑΕΠ στην Κίνα, σε αντιδιαστολή με τις ΗΠΑ, όπου το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει το 49\% του ΑΕΠ. Η αντίθεση γίνεται περισσότερο αισθητή για τις επενδύσεις χαρτοφυλακίου προς το εσωτερικό: μόλις 4\% του ΑΕΠ στην Κίνα, σε αντιδιαστολή με 86\% του ΑΕΠ στις ΗΠΑ^3.

Η Κίνα ανοίγει σιγά σιγά τις πόρτες της. Προς το παρόν, δυο είναι τα κυρίαρχα σχήματα για τα χαρτοφυλάκια εξωτερικών επενδύσεων: το καθεστώς των Εγκεκριμένων Ξένων Θεσμικών Επενδυτών» (γνωστοί ως “QFII” [Qualified Foreign Institutional Investors]), και οι «συγγενείς» τους Ειδικοί Ξένοι Θεσμικοί Επενδυτές σε ονομαστική αξία RMB (γνωστοί ως “RQFII”[Renminbi Qualified Foreign Institutional Investor]). Όπως υποδεικνύει και η ονομασία τους, και τα δύο προγράμματα περιορίζονται σε θεσμικούς επενδυτές και όχι σε μικροεπενδυτές.

Εκ των δύο, το παλαιότερο σχήμα είναι το QFII, το οποίο ξεκίνησε το 2003, ώστε να επιτραπεί σε θεσμικούς επενδυτές από το εξωτερικό να επενδύσουν στις χρηματαγορές της Κίνας. Προκειμένου να εγκριθεί κάποιος ως QFII, θα έπρεπε πριν ξεκινήσει την επένδυσή του, να μετατρέψει το ξένο νόμισμα σε RMB εσωτερικού. Το αρχικό όριο συνολικών επενδύσεων ήταν 4 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ. Από τότε έχει ανέλθει στα 150 δισεκατομμύρια.

Το σχήμα RQFII αποτελεί εκδοχή του προγράμματος QFII σε ονομαστική αξία RMB. Οι εγκεκριμένοι θεσμικοί επενδυτές πρέπει να χρησιμοποιούν RMB εξωτερικού για να επενδύσουν στις χρηματοοικονομικές αγορές της Κίνας. Το πρόγραμμα ξεκίνησε το 2011 στο Χονγκ Κονγκ, με αρχικό όριο συνολικών επενδύσεων 20 δισεκατομμύρια RMB. Από τότε έχει ανέλθει στα 270 δισεκατομμύρια RMB.

Το πρόγραμμα RQFII έχει επεκταθεί ώστε να καλύψει και άλλες χώρες. Το 2013, παραχωρήθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο (ΗΒ) όριο 80 δισεκατομμυρίων RMB και στη Σιγκαπούρη 50 δισεκατομμύρια RMB. Νωρίτερα μέσα στο τρέχον έτος, παραχωρήθηκε ποσόστωση 80 δισεκατομμυρίων RMB στις τρεις παρακάτω χώρες: Γαλλία, Γερμανία και Κορέα. Πρόσφατα παραχωρήθηκε ποσόστωση 50 δισεκατομμυρίων RMB στο Κατάρ και 80 δισεκατομμυρίων RMB στον Καναδά. Σήμερα, η συνολική παγκόσμια ποσόστωση φτάνει τα 720 δισεκατομμύρια RMB.

Εξαιτίας του μεγέθους της Κίνας οποιαδήποτε χαλάρωση στους κεφαλαιακούς της περιορισμούς θα είναι σημαντική για όλους. Για αυτό, οι ρυθμιστικές αρχές υιοθέτησαν επιφυλακτική και συστηματική προσέγγιση στο άνοιγμα που γίνεται προς τον υπόλοιπο κόσμο. Η συνένωση των Χρηματιστηρίων Σαγκάης-Χονγκ Κονγκ [Shanghai-Hong Kong Stock Connect], που εγκαινιάστηκε στις 17 Νοεμβρίου, αποτελεί το μεγαλύτερο πρόγραμμα της Κίνας με σκοπό να μειώσει το ύψος των «τειχών» του κεφαλαιακού ελέγχου.

Τον Απρίλιο, ο Κινέζος Πρωθυπουργός Li Keqiang ανακοίνωσε τη Συνένωση των Χρηματιστηρίων, η οποία αποτελεί ορόσημο στη χρηματοοικονομική ενσωμάτωση της Κίνας στον υπόλοιπο κόσμο. Για πρώτη φορά οι εντός της Κίνας επενδυτές –τόσο θεσμικοί όσο και μικροεπενδυτές– θα είναι σε θέση να προβούν σε απ’ ευθείας συναλλαγές σε ξένους τίτλους, ενώ οι εκτός Κίνας επενδυτές –τόσο θεσμικοί όσο και μικροεπενδυτές– θα αποκτήσουν άμεση πρόσβαση στο χρηματιστήριο της Κίνας.

Σε πρώτη φάση, το πρόγραμμα θα αφορά αποκλειστικά τα χρηματιστήρια της Σαγκάης και του Χονγκ Κονγκ και οι δύο δίοδοι –βόρεια προς τη Σαγκάη και νότια προς το Χονγκ Κονγκ– θα υπόκεινται τόσο σε ημερήσιες ποσοστώσεις όσο και σε ποσοστώσεις συνολικών συναλλαγών. Αν κρίνουμε, όμως, από τα μέχρι τώρα δεδομένα, οι ποσοστώσεις θα αυξηθούν και το πρόγραμμα θα επεκταθεί.

Η δυναμική της Χρηματιστηριακής Συνένωσης είναι ασύλληπτη. Μέσω του Χονγκ Κονγκ θα μεταβάλλει τη δυναμική των χρηματοοικονομικών αγορών της υφηλίου.

Οι επενδυτές χαρτοφυλακίου από το εξωτερικό είχαν μέχρι σήμερα περιορισμένη πρόσβαση στην οικονομική ανάπτυξη της Κίνας και η “δίψα” τους δεν έχει ικανοποιηθεί. Ο κύκλος εργασιών στο χρηματιστήριο του Χονγκ Κονγκ αυξήθηκε κατακόρυφα μετά την ανακοίνωση της πρωτοβουλίας Stock Connect, εν μέρει διότι οι επενδυτές προσδοκούν ότι οι σημαντικές εισροές θα ανεβάσουν τις τιμές των μετοχών των εταιριών που είναι εισηγμένες σε δύο χρηματιστήρια με την καθιέρωση του νέου συστήματος.

Θεωρούμε, επίσης, ότι θα υπάρξει ζήτηση από τους επενδυτές διεθνών δεικτών. Όταν το χρηματιστήριο της Σαγκάης γίνει ευρέως προσβάσιμο, θα είναι απλώς ζήτημα χρόνου μέχρι οι «μετοχές A» περιληφθούν στους δείκτες των αναδυόμενων αγορών, όπως ο FTSE και ο MSCI. Η κίνηση αυτή θα δημιουργήσει επιπλέον ζήτηση από κεφάλαια των οργανωμένων κεφαλαιαγορών [ETF].

Το χρηματοοικονομικό «άνοιγμα» της Κίνας στον κόσμο όχι μόνο παρέχει πρόσβαση στις τεράστιες αποταμιεύσεις της χώρας, αλλά οδηγεί σε πιο διαφοροποιημένη και σταθερή παγκόσμια βάση επενδυτών. Περισσότερες διεθνείς εταιρείεςείναι πιθανόν να επιλέγουν την εισαγωγή τους στο χρηματιστήριο του Χονγκ Κονγκ τώρα που μπορούν να επωφεληθούν από τα “κινούμενα προς το νότο” Κινεζικά κεφάλαια, ενώ στο μέλλον, οι αρχικές δημόσιες εγγραφές [IPOs] στην Κίνα μπορεί να αποτελούν παγκόσμια «υπόθεση», αφού οι διεθνείς επενδυτές, τόσο θεσμικοί όσο και ιδιώτες, θα “κινούνται προς τα βόρεια” μέσω Χονγκ Κονγκ.

Σε σύγκριση με άλλα χρηματοοικονομικά συστήματα, η Κίνα δεν μπορεί να θεωρηθεί ακόμη «ανοιχτή». Ωστόσο τα «τείχη» χαμηλώνουν. Καταργώντας βαθμιαία τους κεφαλαιακούς ελέγχους, η Κίνα επιτρέπει στους επενδυτές χαρτοφυλακίου από το εξωτερικό να συμμετάσχουν με τις αγορές τους στην εκπληκτική υπόθεση της Κινεζικής ανάπτυξης.

¹.http://www.nber.org/papers/w20573.pdf
².http://people.stern.nyu.edu/jcarpen0/pdfs/Carpenter\%20Lu\%20Whitelaw\%202014\%20-\%20The\%20Real\%20Value\%20of\%20China΄s\%20Stock\%20Market.pdf
³.http://www.bankofengland.co.uk/publications/Documents/quarterlybulletin/2013/qb1304prereleasechina.pdf

* Ο Cian Burke είναι Head of HSBC Securities Services