Containers: Ανώμαλη προσγείωση μετά το πάρτι των υπερκερδών
Η αγορά βιώνει μια βίαιη επιστροφή στα θεμελιώδη μεγέθη, καθώς η προσφορά χωρητικότητας έχει πλέον ξεπεράσει κατά πολύ την παγκόσμια ζήτηση
Η δημοσίευση των οικονομικών του τρίτου αποτελεσμάτων 2025 ήρθε να επιβεβαιώσει αυτό που οι αναλυτές ψιθύριζαν από τα τέλη του καλοκαιριού το «πάρτι» των ιστορικών υπερκερδών για τη ναυτιλία τακτικών γραμμών (Liners) έλαβε τέλος. Η αγορά δεν βιώνει απλώς μια διόρθωση, αλλά μια βίαιη επιστροφή στα θεμελιώδη μεγέθη, καθώς η προσφορά χωρητικότητας έχει πλέον υπερκεράσει την παγκόσμια ζήτηση. Τα νούμερα είναι αμείλικτα. Σύμφωνα με τα συγκεντρωτικά στοιχεία των μεγάλων ναυτιλιακών οίκων, τα λειτουργικά κέρδη (ΕΒΙΤ) των κορυφαίων εταιριών του κλάδου κατέρρευσαν στα 5,1 δισ. δολάρια το τρίμηνο Ιουλίου-Σεπτεμβρίου 2025.
Το ποσό αυτό φαντάζει πενιχρό μπροστά στα θηριώδη 17 δισ. δολάρια που είχαν καταγραφεί το αντίστοιχο διάστημα του 2024, όταν η κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα συντηρούσε τεχνητά τα ναύλα σε δυσθεώρητα ύψη. Μιλάμε για μια πτώση της τάξεως του 70%, η οποία στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα στις χρηματιστηριακές αγορές: ο κύκλος της « εύκολης» ρευστότητας έκλεισε. Ο βασικός υπαίτιος αυτής της «ανώμαλης προσγείωσης» δεν είναι η έλλειψη εμπορευμάτων, αλλά η υπερπροσφορά πλοίων. Το τεράστιο βιβλίο παραγγελιών (orderbook) που χτίστηκε κατά την πανδημία, άρχισε να παραδίδεται μαζικά μέσα στο 2024 και το 2025. Νέα, γιγαντιαία πλοία 24.000 TEUS έπεσαν στο νερό, πλημμυρίζοντας τους εμπορικούς δρόμους Ασίας-Ευρώπης και Ειρηνικού, την ίδια στιγμή που η παγκόσμια κατανάλωση παρουσίαζε σημάδια κόπωσης λόγω του επίμονου πληθωρισμού. Ωστόσο, ψύχραιμοι παρατηρητές της αγοράς επισημαίνουν ότι δεν βρισκόμαστε μπροστά σε καταστροφή, αλλά σε εξορθολογισμό. Η αγορά εισέρχεται σε μια φάση « New Normal ». Τα τρέχοντα επίπεδα κερδοφορίας, αν και μειωμένα, παραμένουν υψηλότερα από τα προ-πανδημικά επίπεδα του2019. Οι ισολογισμοί των εταιρειών είναι ισχυροί , φορτωμένοι με μετρητά από την «χρυσή τριετία» που προηγήθηκε, γεγονός που τους επιτρέπει να αντέξουν τον πόλεμο τιμών που φαίνεται να ξεκινά. Το στοίχημα για το 2026 είναι η διαχείριση της πλεονάζουσας χωρητικότητας. Ήδη παρατηρούμε τις πρώτες κινήσεις αμυντικής στρατηγικής: ακυρώσεις δρομολογίων (blank sailings), μείωση ταχυτήτων (slow steaming) για εξοικονόμηση καυσίμων και απορρόφηση πλοίων, αλλά και αναδιάταξη των μεγάλων συμμαχιών. Για τους φορτωτές και τις εμπορικές επιχειρήσεις, τα νέα είναι καλά, καθώς το κόστος μεταφοράς μειώνεται. Για τους επενδυτές όμως των ναυτιλιακών μετοχών, το μήνυμα είναι σαφές: η εποχή των μερισμάτων-ρεκόρ παρήλθε και η προσοχή στρέφεται πλέον στη διαχειριστική επάρκεια και την ανθεκτικότητα.
Πράσινη Μετάβαση: Το γεωπολιτικό «βέτο» παγώνει τις επενδύσεις
Στον αέρα οι επενδύσεις των εφοπλιστών που τόλμησαν να παραγγείλουν πλοία διπλού καυσίμου
Η πολυαναμενόμενη «πράσινη επανάσταση» της ναυτιλίας φαίνεται να προσκρούει σε έναν απροσπέλαστο ύφαλο: τη νέα γεωπολιτική πραγματικότητα. Οι πρόσφατες εξελίξεις στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (ΙΜΟ) στο Λονδίνο, τον περασμένο μήνα, απέδειξαν ότι η περιβαλλοντική πολιτική δεν είναι πλέον τεχνοκρατικό ζήτημα, αλλά πεδίο σκληρής διπλωματικής σύγκρουσης. Η αδυναμία επίτευξης συμφωνίας για την επιβολή της παγκόσμιας εισφοράς (levy) στις εκπομπές άνθρακα δεν ήταν τυχαία. Η στροφή της αμερικανικής πολιτικής προς τον προστατευτισμό, υπό τη νέα διοίκηση του Ντόναλντ Τραμπ, δημιούργησε ένα ανυπέρβλητο εμπόδιο. Με το επιχείρημα ότι ένας τέτοιος φόρος θα αύξανε το κόστος των εισαγωγών για τον Αμερικανό καταναλωτή, οι ΗΠΑ άσκησαν πιέσεις –ενίοτε και υπό την απειλή δασμών- σε αναπτυσσόμενα κράτη να καταψηφίσουν το μέτρο. Το αποτέλεσμα είναι ένα επενδυτικό σοκ. Οι εφοπλιστές που τόλμησαν να παραγγείλουν πλοία διπλού καυσίμου (μεθανόλης ή αμμωνίας) , υπολογίζοντας ότι ο φόρος άνθρακα θα γεφύρωνε την τιμολογιακή διαφορά με τα συμβατικά καύσιμα, βρίσκονται τώρα μετέωροι . Χωρίς τον μηχανισμό αυτό, τα «πράσινα» πλοία είναι οικονομικά ασύμφορα προς λειτουργία Το πάγωμα των αποφάσεων στον ΙΜΟ δημιουργεί ένα επικίνδυνο κενό. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, βλέποντας τον διεθνή διάλογο να καταρρέει, ενδέχεται να σκληρύνει τη στάση της μέσω του δικού της συστήματος εμπορίας ρύπων (ETS), προκαλώντας τριγμούς στο διατλαντικό εμπόριο. Για την παγκόσμια ναυτιλία, η αβεβαιότητα είναι ο χειρότερος εχθρός. Όσο το ρυθμιστικό πλαίσιο παραμένει όμηρος γεωπολιτικών σκοπιμοτήτων, τα σχέδια για την απανθρακοποίηση του στόλου θα παραμένουν στα συρτάρια, και οι επενδύσεις θα κατευθύνονται εκ νέου σε πιο συντηρητικές, ρυπογόνες αλλά ασφαλείς οικονομικά λύσεις.
πηγή: ΑΞΙΑ
